Anal Fistül

Anal fistül, makat iç kısmı ile cilt yüzeyi arasında oluşan anormal tünel benzeri bir kanaldır. Genellikle daha önce geçirilmiş bir anal apsenin boşalması sonucu gelişir. Bunun yanında bir takım enfeksiyonlar, Crohn hastalığı gibi iltihabi bağırsak hastalıkları ve cerrahi müdahaleler gibi başka sebepleri de olabilir. Tedavi edilmediğinde yaşam kalitesini ciddi şekilde düşürebilir ve kronikleşebilir. Kronikleşme sonucu tedavisi daha çetrefilli hale gelebilmektedir. Özellikle makatta dışkı ve gazı tutmaya yarayan kasları katederek cilde ulaştığı düşünüldüğünde, ameliyat sonras gaz ve dışkı kaçırma yaşanmaması için proktoloji alanında tecrübeli bir genel cerrahi uzmanı tarafından tedavisi oldukça önemlidir.

Fistül Nedir?

Fistül, vücuttaki iki boşluk ya da doku arasında oluşan anormal bir bağlantıdır. Yani anal fissür dediğimizde basitçe kalça içindeki yumuşak dokunun içinden geçerek bağırsağın içindeki boşluğu kalça derisine bağlayan, böylece bağırsağın içini deri yüzeyinde açık havaya bağlayan bir tünel hayal edebiliriz. Fistüller vücüdun her yerinde görülebilmekle beraber En sık görülen tipi anal fistüldür.

Anal Fistül Tipleri Nelerdir?

Perianal Fistül: Makat çevresinde görülen yüzeysel fistüllerdir.
Rektovajinal Fistül: Rektum dediğimiz bağırsağın son kısmı ile vajina arasında gelişen nadir fakat ciddi bir fistül türüdür. Bu durumda hastalar genellikle vajinadan gaz veya ilerlemiş hallerde dışkı gelmesi şikayeti ile doktora başvururlar.

Anal Fistül Nedir? Anal Fistül Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri

Anal Fistül Neden Olur?

• Anal apse öyküsü,
• Crohn hastalığı gibi iltihabi bağırsak hastalıkları,
• Makat travmaları,
• Geçirilmiş cerrahi işlemler,
• Doğum travması,
• İlerlemiş bağırsak fıtıkları (rektosel),

Anal Fistül Belirtileri Nelerdir?

• Makat çevresinde sürekli akıntı,
• Kötü koku,
• Makat bölgesinde şişlik ve ağrı,
• Ara ara tekrarlayan apse oluşumu,
• Makat etrafında ıslaklığa bağlı pişik,

Anal Fistül Tanısı Nasıl Konur?

Öncelikle fizik muayene oldukça önemlidir. Deneyimli bir cerrah sadece görerek bie anal fistül tanısını koyabilir. Tanıyı koymaktan ziyade fistülün geçtiği yolları takip ederek ortaya koyma (haritasını çıkarma) ameliyat başarısını etkileyen en önemli şart olduğundan ben kendi kliniğimde endorektal ultrason dediğimiz özel bir ultrason cihazıyla haritalandırma yapıyorum. Bunun yanında gerekli hastalarda MR da kullanılabilir.

Anal Fistül Tedavisi

Fistülotomi Tekniği: En sık uygulanan ve en eski cerrahi yöntemdir. Tünelin üst kağağının kaldırılıp havaya açılması gibi özetlenebilir. Özellikle kasları kateden fistüllerde bu şekilme kesme gaz ve dışkı kaçırmaya sebep olabileceğinden hasta seçimi ve haritalandırma dikkatli yapılmalıdır.

Seton Uygulaması: Kas dokusunu korumak için tünelin içine yerleştirilen ip benzeri materyaldir. Gvşek seton tamamen tünelin içini temizleyip asıl ameliyatın minimum komplikasyonla geçmesini sağlayan benim de en favori metodlarımdan biri olup sıkı seton ise kesme ile hemen hemen aynı işi yaptığından sıkı seton yerine hibrid seton gibi yavaş kesen özel seton türleri kullanmaktayım.

LIFT (Ligasyon): Derin yerleşimli fistüllerde kas koruyucu modern cerrahidir. Özellikle kas dokusunun içinden geçen fistüllerde gaz ve dışkı kaçırmayı engellemede ciddi faydalar sağladığından kompleks yani karmaşık fistüllerde çok severek tercih ettiğim bir metoddur.

VAAFT: Fistül içine ince bir video ile girerek ameliyatın görüntü yardımlı gerçekleştirilmesi işlemidir. Yine kompleks karmaşık anal fistüllerde bizlere çok ciddi fayda sağlar.

Lazer Yöntemi: Bir takım çok yüzeysel ve kas dokusunu katetmeden teğet geçmiş, ince çaplı fistüllerde çok başarı ile ve çok severek kullandığım bir metod. Uygun hastayı özenle seçtiğimizde ameliyatsız ve çok kısa sürede tedavinin tamamlanmasına izin verir, komplikasyonu yok denecek kadar azdır, benim de favori metodlarımdan biridir.

Ameliyat Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler:

Bölge temizliğine dikkat edilmeli,
Ilık oturma banyoları yapılmalı,
Lifli beslenmeye geçilmeli,
Gerekirse ağrı kesici ve antibiyotik kullanılmalıdır.

Lazerle Tedavi

Minimal invaziv, kanamasız, dikişsiz ve hızlı iyileşme sağlayan modern bir tekniktir.

Daha detaylı bilgi için “Lazerle Anal Fistül Tedavisi” yazıma göz atabilirsiniz.

Bebeklerde Fistül Tedavisi

Yenidoğanlarda perianal fistüller görülebilir. Çoğu zaman cerrahi müdahale gerekmeden iyileşir, ancak tekrarlayan vakalarda cerrahi seçenekler değerlendirilir.